Dönemler

Divan edebiyatı

YKS · AYT · AYT Türk Dili ve Edebiyatı

⚡ Hızlı Özet

Beyitlerle yazılan gazelin ilk beytine matla, son beytine makta denir; şair mahlasını genellikle makta beytinde söyler.

Hap Bilgiler

Konunun en kritik bilgileri — hızlı tekrar için.

Beyitlerle yazılan gazelin ilk beytine matla, son beytine makta denir; şair mahlasını genellikle makta beytinde söyler.
Din ve devlet büyüklerini öven kasidenin en güzel beytine beytü'l-kasid, şairin ad istediği bölüme fahriye denir.
On altıncı yüzyıl şairi Fuzûlî, ünlü mesnevisi Leylâ vü Mecnûn ve Su Kasidesi ile tanınır; tasavvufi aşkı işler.
Kanûnî döneminin usta şairi Bâkî, Kanûnî Mersiyesi ile ünlüdür ve şairlerin sultanı unvanıyla anılır.
Lale Devri şairi Nedîm, İstanbul yaşamını şiire taşıdı ve şarkı nazım biçimini divan edebiyatında yaygınlaştırdı.
Kaside şairi Nef'î, Siham-ı Kaza adlı yergi eseriyle tanınır; keskin dili yüzünden idam edilmiştir.
On yedinci yüzyıl şairi Nâbî, Hayriye ve Hayrabad gibi eserlerinde düşünce ve öğüde dayalı didaktik şiir yazmıştır.
Hüsn ü Aşk mesnevisiyle tanınan Şeyh Galib, Sebk-i Hindî üslubunun Türk edebiyatındaki en güçlü temsilcisidir.
Her beyti kendi içinde kafiyeli olan mesnevi, aşk, kahramanlık ve öğüt gibi uzun konuların anlatımına elverişlidir.
Kendine özgü aruz kalıplarıyla yazılan rubai, aa xa uyak düzenine sahiptir ve Ömer Hayyam bu türün ustasıdır.
Parçada özellikleri verilen akım "Sebk-i Hindî" (Hint Üslubu)'dir. Türk edebiyatında bu akımın en büyük ve son temsilcisi, "Hüsn ü Aşk" mesnevisiyle tanınan Şeyh Galip'tir.
Divan edebiyatı, saray ve çevresinde gelişmiş, seçkin bir zümreye hitap ederken, Halk edebiyatı halk arasında gelişmiş ve halkın anlayabileceği bir dilde yazılmıştır.
Divan şairleri mesnevi türünü özellikle aşk, macera, dinî-tasavvufî konuları işlemek amacıyla tercih etmişlerdir.
Güzelleme, adını işlediği güzellik ve övgü temasından alan, sevgili veya övgü konusu etrafında şekillenen nazım biçimidir.
Aşkın zevklerini, fiziki güzellikleri ve eğlenceyi açık ve şuh bir dille işleyen gazel türüne şuhane gazel denir.
Bağımsız yazılmıştır. Şeyh Galip'in tasavvufi sembollerle örülü özgün bir mesnevisidir.
Halkın konuştuğu günlük dilden ve söyleyişlerinden uzak, seçkin bir zümreye hitap eden bir edebiyattır.
Şairlerin hayat hikâyelerini, edebi kişiliklerini ve eserlerinden örnekleri içeren eserlere "tezkire" denir.
Beyitlerde öğüt verme, nasihat etme amacı güdülmektedir. Bu özellik pendnamelere özgüdür.
Telmih, "hatırlatma" anlamına gelir. Şiirde, herkesçe bilinen bir olaya, kişiye, ayete, hadise veya esere, doğrudan adını vermeden, dolaylı yoldan işaret etmektir.
Garibnâme, yüzyılda Âşık Paşa tarafından yazılmış bir mesnevidir. Eser, Divan edebiyatı dönemine aittir.
Münşeat, divan edebiyatında mektuplardan oluşan eserlere verilen genel addır. Münşeatlar, dönemin önemli kişilerinin yazdığı mektupları, resmi yazışmaları ve edebi mektupları içerir.
Şeyh Galip, Divan edebiyatının hem zirvesi hem de son büyük şairi olarak kabul edilir. "Hüsn ü Aşk" adlı mesnevisi, sembollerle dolu, alegorik bir yapıdadır.
Fuzûlî'nin bu eseri, klasik bir aşk mesnevisidir. Arapça bir halk hikâyesi olan Leyla ile Mecnun'u Türk edebiyatına kazandırmıştır.
Terciibentte bentleri birbirine bağlayan vasıta beyti her bendin sonunda hiç değişmeden aynen tekrarlanır.
Divan edebiyatı çalışırken ana odak dönem, sanatçı, eser ve anlayış ilişkisi kurmaktır; önce kavramı, sonra tipik soru dilini ayır.
Divan edebiyatı sorularında en hızlı kontrol, verilen bilginin hangi kavramı ölçtüğünü bulup çeldirici ayrımı yapmaktır.
Konuyu Uygulamada Pekiştir

Divan edebiyatı için 40+ Çıkmış & Özgün Soru

Açıklamalı çözümler, Spaced Repetition tekrar algoritması ve her doğru cevapta +10 XP kazanımı.

Hemen Çöz (+30 XP) ⚡

Örnek Sorular

Doğru cevap ve açıklamalı çözüm efor uygulamasında — reklamsız ve ücretsiz.

1. Bir divan şairinin kendi edebi kişiliğini ve şiir anlayışını yansıtan takma ismine ne ad verilir?

  • Aİrsalimesel
  • BMahlas
  • CHüsnütalil
  • DTerdit
  • ELeff ü neşr

🔒 Doğru cevap ve çözüm uygulamada

2. Fuzuli, aşkın derin ve hüzünlü bir dille işlerken, kelimelerin ustaca ve etkileyici biçimde kullanılmasıyla da öne çıkar. Onun şiirlerinin ayırt edici özelliği, –- şeklinde ortaya çıkmasıdır.Boşluğa hangisi gelmeli?

  • AAşkın hüznünü yansıtan derin metaforlarda
  • BGünlük yaşamın yansımalarında
  • CPürüzsüzlüğün eksikliğinde
  • DSıradan tasvirlerin kullanılışında
  • Etoplumsal gerçekliğin basitliğinde

🔒 Doğru cevap ve çözüm uygulamada

3. Divan şiirinde 17. yüzyıldan itibaren etkili olan bir akım, anlamı derinleştirmeyi ve daha önce söylenmemiş olanı söylemeyi amaçlamıştır. Bu akıma mensup şairler, hayal gücünü zorlayarak yeni ve girift imgeler oluşturmuş, soyut kavramları somutlaştırmış ve şiirde anlam kapalılığını bir kusur değil, bir ustalık göstergesi olarak görmüşlerdir. Bu anlayış, şiiri bir zihin ve hayal egzersizi hâline getirmiştir. Bu parçada sözü edilen şiir anlayışının Türk edebiyatındaki en güçlü temsilcisi aşağıdakilerden hangisidir?

  • ANef'î
  • BNedim
  • CNâbî
  • DBâkî
  • EŞeyh Galip

🔒 Doğru cevap ve çözüm uygulamada

4. Aşağıdaki eserlerden hangisi bir hamse içerisinde yer almaz?

  • AYusuf u Züleyha
  • BHarname
  • CHüsn ü Aşk
  • DCemşid ü Hurşid
  • Eİskendernâme

🔒 Doğru cevap ve çözüm uygulamada

5. Aşağıdakilerden hangisi Divan edebiyatının bir özelliği değildir?

  • AArapça ve Farsça kelime ve tamlamaların sıkça kullanılması
  • BHalkın sorunlarının dile getirilmesi
  • CAruz ölçüsünün kullanılması
  • DBelirli nazım biçimlerinin kullanılması
  • ESöz sanatlarına önem verilmesi

🔒 Doğru cevap ve çözüm uygulamada

İlgili Konular

Divan edebiyatı sorularını çöz

Bu konunun sorularını açıklamalı çözümleriyle çöz, kavram kartlarıyla tekrar et — XP ve seri kazan. Öğrenciye tamamen ücretsiz ve reklamsız.

Öğrenciye ücretsizReklamsız
Şuradan indir:App StoreŞuradan indir:Google Play
App Store & Play Store'da 4.8/5 puan

iPhone, iPad ve Android’de yayında