Sözel Mantık

Sıralama ve yerleştirme problemleri

ALES · ALES Sözel

⚡ Hızlı Özet

Sıralama sorularında gün, kat, sıra veya zaman gibi sabit unsurlar ana tablo başlığı yapılmalı, kişiler bu sabitin altına yerleştirilmelidir. → Kişileri tablo başlığı yapmak karmaşaya yol açar.

Hap Bilgiler

Konunun en kritik bilgileri — hızlı tekrar için.

Tablo oluşturulurken kesin olarak yeri belli olan öncüller ilk adımda tabloya işlenmeli, olasılık içeren ifadeler kenara not edilmelidir.

Birbiri ardına veya yan yana gelen ögeler tek bir paket blok olarak düşünülmeli ve tabloya bütün halinde denenmelidir.

Bir ögenin diğerinin hemen öncesinde veya sonrasında yer alması aralarında başka hiçbir unsurun bulunmadığını gösterir. → Sadece öncesinde ifadesinde arada başka unsurlar bulunabilir.

Bir ögenin belirli bir sırada yer almadığını belirten olumsuz öncüller, o hanenin altına olumsuz not düşülerek ihtimalleri elemada kullanılır.

Soruda iki net olasılık belirdiğinde tek tabloyu karıştırmak yerine iki ayrı taslak tablo çizerek ihtimalleri paralel takip etmek hız kazandırır.

İki unsur arasında tam olarak iki kişi vardır ifadesi yer aldığında, bu iki unsurun sınırlarıyla birlikte toplam dört birimlik alan kapladığı dikkate alınmalıdır.

Kesinlikle doğrudur veya kesinlikle yanlıştır sorularında tüm olasılıklarda değişmeyen ortak durumlar aranmalıdır. → Tek bir ihtimalde sağlanan durum kesinlik taşımaz.

Sıralama sorularında kişi sayısı yer sayısından farklı ise bazı hanelerin boş kalacağı veya birden fazla öge alacağı unutulmamalıdır. Toplam öge sayısını eşitlemek için tablo kenarına boş veya çift haneler not edilmelidir.

Bir ögenin diğerinden sadece önce veya sonra olduğu belirtildiğinde araya başka ögelerin girebileceği dikkate alınmalıdır. Hemen veya doğrudan kelimesi geçmeyen ifadeler bitişik sıra anlamına gelmez.

Tabloya yerleştirilen öncüllerden sonra tablo dışında kalan ve hiç adı geçmeyen ögelerin listesi tutulmalıdır. Bu ögelerin boş kalan esnek hanelere serbestçe dağılabileceği göz önünde bulundurulmalıdır.

Şarta bağlı öncüller başlangıçta tabloya doğrudan işlenmemelidir. Bu tür ifadeler kenara not edilmeli ve yalnızca şartın sağlandığı olasılık adımlarında tabloya yansıtılmalıdır.

İki ögenin sırası kendi arasında kesinleşmediğinde bu ögeler çift yönlü ok işaretiyle gösterilmelidir. Böylece bu ögelerin birbiriyle yer değiştirebileceği olasılığı gözden kaçırılmamış olur.

Bir ögenin sıralamanın tam ortasında yer aldığı belirtildiğinde simetrik bir yerleşim kurgulanmalıdır. Bu tür merkez ögeler olasılık sayısını sınırlandırarak çözümü hızlandırır.

Soru köklerinde verilen geçici öncüller ana tablo üzerine kesin bilgi gibi yazılmamalıdır. Bu bilgiler sadece ilgili soruya özel çizilen küçük ek bir şablon üzerinde denenmelidir.

Öncüllerde tek veya çift numaralı sıralara ilişkin kısıtlamalar varsa bu haneler başlangıçta belirginleştirilmelidir. Bu işlem, eldeki blok ögelerin yerleşebileceği uygun alanları doğrudan sınırlar.

Birden fazla öncülde ortak olarak geçen ögeler, farklı bilgileri birbirine bağlayan temel anahtarlardır. → Çözümün başında en çok öncülde adı geçen ögenin kısıtlamaları incelenerek olası yerleşim alanları daraltılmalıdır.

Hem zaman hem de kategori veya tür bilgisi içeren sorularda değişmeyen sıra numaraları ana tablo başlığı yapılmalıdır. → İkinci ve üçüncü değişkenler bu sıranın altına alt satırlar biçiminde eklenerek karmaşa önlenir.

Yuvarlak masa veya halka şeklindeki dairesel yerleşimlerde sağ ve sol yönler kişilerin merkeze baktığı esasına göre belirlenir. → Çift sayıda kişinin oturduğu dairesel kurgularda tam karşı karşıya gelme ilişkisi sabit bir referans oluşturur.

Bir ögenin diğerinden üç sıra sonra olması, iki öge arasında tam olarak iki ögenin yer aldığı anlamına gelir. → Birkaç sıra önce veya sonra ifadelerinde sıra numaraları arasındaki fark ile aradaki öge sayısı birbiriyle karıştırılmamalıdır.

Sorunun çözümüne hakkında en fazla kısıtlama veya bağ bulunan ögeden başlamak olasılıkları hızla azaltır.

İki ögenin yan yana bulunamayacağı ifadesi, bu iki ögenin arasında en az bir farklı öge yer alması gerektiğini gösterir.

Öncüllerde geçen sadece, tek veya yalnız gibi kelimeler ilgili ögenin diğer tüm olası konumlarını tamamen kapatır.

Bir ögenin baştan ve sondan kaçıncı olduğu verildiğinde, iki sıra numarası toplanıp bir çıkarılarak toplam öge sayısı hesaplanır.

Oluşturulan farklı olasılık tablolarındaki kurgular birbirine karıştırılmamalı, her olasılık kendi içinde değerlendirilmelidir.

Ögelerin hem zaman hem de mekân gibi iki ayrı boyutta sıralandığı sorularda iki eksenli bir matris tablosu kurulmalıdır.

Ögelerin gruplara veya sıralara eşit dağıtıldığı belirtildiğinde her bir gruba düşecek öge sayısı baştan belirlenmelidir.

Sıralamanın sonuncu ögesi veya son aşaması hakkında net bilgi verildiğinde çözüm sondan başa doğru yürütülebilir.

Tablo tamamlandıktan sonra metindeki tüm öncüller sırayla tekrar okunarak hiçbir koşulun ihlal edilmediği doğrulanmalıdır.

Konuyu Uygulamada Pekiştir

Sıralama ve yerleştirme problemleri için 40+ Çıkmış & Özgün Soru

Açıklamalı çözümler, Spaced Repetition tekrar algoritması ve her doğru cevapta +10 XP kazanımı.

Hemen Çöz (+30 XP) ⚡

Örnek Sorular

Doğru cevap ve açıklamalı çözüm efor uygulamasında — reklamsız, ücretsiz başla.

1. Bir tiyatro festivalinde 1'den 5'e kadar numaralanmış sırayla sahnelenen beş farklı oyunun (Ahenk, Birikim, Çağrı, Düşlem, Yankı) sahne alma sıralarına ilişkin bilinenler şunlardır: - Düşlem, 3'üncü sırada sahnelenmiştir. - Birikim, Ahenk oyunundan hemen önce sahnelenmiştir. - Yankı, 5'inci sırada sahnelenmemiştir. - Çağrı, Birikim oyunundan sonraki bir sırada sahnelenmiştir. Buna göre 4'üncü sırada sahnelenen oyun aşağıdakilerden hangisidir?

AYankı
BBirikim
CAhenk
DÇağrı
EDüşlem