Konunun en kritik bilgileri — hızlı tekrar için.
Karmaşık jeolojik yapısı nedeniyle Türkiye maden çeşidi bakımından zengindir. Ancak çoğu madenin rezervi ve tenörü işletme açısından sınırlıdır.
Türkiye dünya bor rezervlerinin büyük bölümüne sahiptir. Bor cam, seramik, deterjan ve ileri teknoloji ürünlerinde kullanılan stratejik bir madendir.
Paslanmaz çelik üretiminde kullanılan krom, Türkiye'nin zengin olduğu madenlerdendir. Guleman, Fethiye ve Bursa çevresi başlıca çıkarım alanlarıdır.
Demir çelik sanayinin temel hammaddesidir. Türkiye'de Divriği (Sivas) demir yataklarının en önemli çıkarım merkezidir.
Elektrik ve elektronik sanayinde kullanılan bakır, Murgul (Artvin), Küre (Kastamonu) ve Ergani (Elazığ) çevresinde çıkarılır.
Yüksek kaliteli ve kok kömürü elde edilen taş kömürü Türkiye'de yalnızca Zonguldak havzasında çıkarılır. Demir çelik sanayisinin önemli girdisidir.
Türkiye'nin en yaygın kömür türüdür. Afşin-Elbistan, Soma ve Tunçbilek başlıca linyit havzalarıdır; termik santrallerde enerji üretiminde kullanılır.
Akarsuların gücünden elde edilen yenilenebilir enerjidir. Fırat ve Dicle üzerindeki barajlar Türkiye'de hidroelektrik üretiminin önemli kısmını karşılar.
Yer altındaki sıcak sulardan elde edilir. Türkiye jeotermal potansiyeli yüksek ülkelerdendir; Ege Bölgesi bu enerjinin en yaygın kullanıldığı bölgedir.
Türkiye petrol ve doğal gazda dışa bağımlıdır. Bu nedenle güneş, rüzgâr, hidroelektrik ve jeotermal enerjiye yönelim giderek artmaktadır.
Çatalağzı Termik Santrali, yüksek kalori değerine sahip taş kömürü ile çalışır. Diğerleri ise linyit kömürü kullanmaktadır.
Türkiye'nin en büyük linyit rezervi Kahramanmaraş (Afşin-Elbistan) havzasında bulunur. Bu da Doğu Anadolu bölgesini rezervde ilk sıraya taşır.
Mermer, kalkerin (kireçtaşı) metamorfizmaya uğramasıyla oluşur. Türkiye'de kalkerli araziler (özellikle Marmara Adası, Afyon) bol olduğu için mermer rezervleri çok zengindir.
Milas ve Çine'den çıkarılan feldspat madeni, Muğla'nın Güllük Limanı üzerinden özellikle İtalya ve İspanya'ya gemilerle ihraç edilir.
Bakır mükemmel bir iletkendir ve gümüş/altına göre çok daha ucuz ve bol bulunduğu için elektrik kablolarında tek tercihtir.
Keban Barajı yakınındaki Keban Simli Kurşun işletmesi, Elazığ il sınırları içinde yer alan tarihi bir maden işleme tesisidir.
Malatya'nın Hekimhan ve Hasançelebi ilçeleri, Divriği'den sonra Türkiye'nin en büyük demir madeni rezerv alanlarıdır.
Zımpara taşı metamorfik kayaçlarla ilişkilidir. Ege bölgesindeki eski masif araziler (Menderes Masifi) bu madence zengindir.
Muğla Fethiye'den çıkarılan krom madenleri deniz ve karayoluyla Antalya Ferrokrom tesislerine taşınarak işlenir.
Asbest yüksek sıcaklığa, ateşe ve asitlere dayanıklı lifli yapısı nedeniyle yanmaz elbise ve fren balatası yapımında kullanılmıştır.
Barit yüksek yoğunluğu sebebiyle 'ağır spat' olarak da bilinir. Sondaj çamurunun yoğunluğunu artırmak amacıyla kullanılır.
Karadeniz her mevsim yağışlı ve bulutludur. Bu yüzden güneş enerjisi verimi düşüktür. İç Anadolu ve Güneydoğu ise bulutsuz gün sayısı fazla olduğu için çok verimlidir.
Altın kayaçtan siyanür kimyasalı kullanılarak çözündürülür. Bu siyanür havuzlarının sızma riski çevre için büyük tehlike oluşturur.
Afşin-Elbistan Termik Santralleri, Kahramanmaraş il sınırları içinde yer alır ve Türkiye'nin en büyük linyit rezerv havzası üzerinde kuruludur.
Petrol yer altında gözenekli kayaçlar içinde birikir ve geçirimsiz tabakalarca kapatılır (petrol kapanı).
Türkiye'de madenler ve enerji kaynakları çalışırken ana odak mekansal dağılış ve neden-sonuç kurmaktır; önce kavramı, sonra tipik soru dilini ayır.
Türkiye'de madenler ve enerji kaynakları sorularında en hızlı kontrol, verilen bilginin hangi kavramı ölçtüğünü bulup çeldirici ayrımı yapmaktır.