Cebir

Çarpanlara ayırma ve özdeşlikler

YKS · TYT · TYT Matematik

⚡ Hızlı Özet

İki kare farkı: a² − b² = (a − b)(a + b). Sınavda gördüğün an uygula, zaman kazandırır.

Hap Bilgiler

Konunun en kritik bilgileri — hızlı tekrar için.

İki kare farkı: a² − b² = (a − b)(a + b). Sınavda gördüğün an uygula, zaman kazandırır.
dir. - 18 ise sadece x=y=0 seçildiğinde elde edilen değerdir, minimum değildir.
Ancak soruda x ≠ y (yani x - y ≠ 0) verilmiştir. O halde: x + y - 6 = 0 → x + y = 6 bulunur.
dir. - 29 ise denklemdeki sabit terimdir, çarpım değeri değildir.
Ancak soruda x ≠ y (yani x - y ≠ 0) verilmiştir. O halde: x + y - 7 = 0 → x + y = 7 bulunur.
dir. - 5 ise sadece x=y=0 seçildiğinde elde edilen değerdir, minimum değildir.
Ancak soruda x ≠ y (yani x - y ≠ 0) verilmiştir. O halde: x + y - 8 = 0 → x + y = 8 bulunur.
dir. - 9 ise sadece x=y=0 seçildiğinde elde edilen değerdir, minimum değildir.
dir. - 28 ise sadece x=y=0 seçildiğinde elde edilen değerdir, minimum değildir.
dir. - 169 ise denklemdeki sabit terimdir, çarpım değeri değildir.
Üç terimli ifadeyi çarpanlarına ayırmak için çarpımları sabit terimi (-12), toplamları ise orta terimin katsayısını (-1) veren iki sayı bulmalıyız.
dir. - 10 ise sadece x=y=0 seçildiğinde elde edilen değerdir, minimum değildir.
Terimlerdeki ortak çarpan paranteze alınarak ifade çarpanlarına ayrılır. ax + ay = a(x + y) olur.
Dört terimli ifade ikişerli gruplanıp ortak çarpan alınarak çarpanlarına ayrılır.
Değişkenin her değeri için sağlanan eşitliğe özdeşlik denir; bu yönüyle denklemden ayrılır.
Verilen x² - x + 1 = 0 denklemini (x + 1) ile çarparsak x³ = -1 elde ederiz. Ayrıca, denklemden x + 1/x = 1 buluruz.
İfadenin ilk üç terimini gruplayıp inceleyelim: u² - 2u + 1 = (u - 1)² İfadeyi yeniden yazalım: (u - 1)² - v² Bu ifade iki kare farkı biçimindedir (A² - B²).
Karekökünü alırsak: √((a² + 3a + 1)²) = a² + 3a + 1 a = 50 değerini yerine yazalım: 50² + 3·50 + 1 = 2500 + 150 + 1 = 2651 dir.
Pay kısmını ortak çarpan parantezine alalım: 9a² - 6a = a(9a - 6) Şimdi paydaya bölerek sadeleştirme işlemini gerçekleştirelim: (a(9a - 6))/3a = (9a - 6)/3 = 9/3a - 6/3 = 3a - 2 dir.
İfadeyi adım adım sadeleştirelim: x² - 16 ifadesini iki kare farkı şeklinde açalım: (x - 4)(x + 4) x² - 1x - 12 ifadesini çarpanlarına ayıralım.
Değişken değiştirme yöntemi uygulayalım. u = x² - 1x diyelim. dir.
Verilen denklemi düzenlemek için her iki tarafı x'e bölelim (x ≠ 0): (x² - 4x + 1)/x = 0 → x - 4 + 1/x = 0 Buradan: x + 1/x = 4 elde edilir.
Verilen denklemi düzenlemek için her iki tarafı x'e bölelim (x ≠ 0): (x² - 8x + 1)/x = 0 → x - 8 + 1/x = 0 Buradan: x + 1/x = 8 elde edilir.
İfadenin ilk üç terimini gruplayıp inceleyelim: a² - 4a + 4 = (a - 2)² İfadeyi yeniden yazalım: (a - 2)² - b² Bu ifade iki kare farkı biçimindedir (A² - B²).
Karekökünü alırsak: √((a² + 3a + 1)²) = a² + 3a + 1 a = 30 değerini yerine yazalım: 30² + 3·30 + 1 = 900 + 90 + 1 = 991 dir.
a² eksi 2ab + b² ifadesi (a eksi b) kare'ye eşittir.
a³ + b³ ifadesi (a + b)(a² eksi ab + b²) biçiminde ayrılır.
Karekökünü alırsak: √((a² + 3a + 1)²) = a² + 3a + 1 a = 40 değerini yerine yazalım: 40² + 3·40 + 1 = 1600 + 120 + 1 = 1721 dir.
Pay kısmını ortak çarpan parantezine alalım: 6x² - 4x = x(6x - 4) Şimdi paydaya bölerek sadeleştirme işlemini gerçekleştirelim: (x(6x - 4))/2x = (6x - 4)/2 = 6/2x - 4/2 = 3x - 2 dir.
Bu da x = 4 veya x = -4 değerinin payı sıfır yapması anlamına gelir. Durum: x = 4 bir kök olsun: 4² + m·4 - 36 = 0 → 4(4 + m - 9) = 0 Buradan m = 9 - 4 = 5 bulunur.
Değişken değiştirme yöntemi uygulayalım. u = x² - 2x diyelim. dir.
a² eksi b² ifadesi (a eksi b)(a + b) biçiminde çarpanlarına ayrılır.
a³ eksi b³ ifadesi (a eksi b)(a² + ab + b²) biçiminde ayrılır.
a² + 2ab + b² ifadesi (a + b) kare'ye eşittir.
(a + b) küp = a³ + 3a² b + 3ab kare + b³ özdeşliği geçerlidir.
x² + (a + b)x + ab ifadesi (x + a)(x + b) biçiminde çarpanlarına ayrılır.
Konuyu Uygulamada Pekiştir

Çarpanlara ayırma ve özdeşlikler için 40+ Çıkmış & Özgün Soru

Açıklamalı çözümler, Spaced Repetition tekrar algoritması ve her doğru cevapta +10 XP kazanımı.

Hemen Çöz (+30 XP) ⚡

Örnek Sorular

Doğru cevap ve açıklamalı çözüm efor uygulamasında — reklamsız, ücretsiz başla.

1. 101² - 99² işleminin sonucu kaçtır?

  • A2
  • B200
  • C4
  • D400
  • E410

🔒 Doğru cevap ve çözüm uygulamada

2. xy + xb + ay + ab ifadesinin çarpanlarına ayrılmış şekli aşağıdakilerden hangisidir?

  • A(x - a)(y + b)
  • B(x + a)(y - b)
  • C(x - a)(y - b)
  • D(x + a)(y + b)
  • E(xy + ab)

🔒 Doğru cevap ve çözüm uygulamada

3. mn + my + xn + xy ifadesinin çarpanlarına ayrılmış şekli aşağıdakilerden hangisidir?

  • A(m - x)(n + y)
  • B(m + x)(n - y)
  • C(m - x)(n - y)
  • D(mn + xy)
  • E(m + x)(n + y)

🔒 Doğru cevap ve çözüm uygulamada

4. rs + rq + ps + pq ifadesinin çarpanlarına ayrılmış şekli aşağıdakilerden hangisidir?

  • A(r + p)(s + q)
  • B(r - p)(s + q)
  • C(r + p)(s - q)
  • D(r - p)(s - q)
  • E(rs + pq)

🔒 Doğru cevap ve çözüm uygulamada

5. ab + av + ub + uv ifadesinin çarpanlarına ayrılmış şekli aşağıdakilerden hangisidir?

  • A(a - u)(b + v)
  • B(a + u)(b + v)
  • C(a + u)(b - v)
  • D(a - u)(b - v)
  • E(ab + uv)

🔒 Doğru cevap ve çözüm uygulamada

Çarpanlara ayırma ve özdeşlikler sorularını çöz

Bu konunun sorularını açıklamalı çözümleriyle çöz, kavram kartlarıyla tekrar et. Ücretsiz başla. 10. soruda bırakmak istemeyeceksin. Her gün 10 soru bizden. Sınırsız çalışmak için talebini aç ya da PRO ol.

Ücretsiz başlaReklamsız
App Store'da 4,8/5 · 15 değerlendirme

iPhone, iPad ve Android’de yayında