Paragrafta her cümle konu cümlesini desteklemelidir. Konudan sapan, farklı bir alt başlığa geçen cümle 'anlam akışını bozan' cümledir.
Aniden farklı bir özneye ya da zaman dilimine geçen cümle çoğu zaman akışı bozar. Bağlaç uyumsuzluğu ('However', ama zıtlık yoksa) da ipucudur.
Paragrafın genel iddiasıyla ilgisiz, çok özel bir istatistik ya da örnek sıklıkla akış dışıdır. Ana fikre katkısı yoksa o cümle elenir.
Şüpheli cümleyi çıkarıp paragrafı okuduğunuzda akış bozulmuyor, hatta düzeliyorsa o cümle akışı bozuyordur. Bağlayıcı zamirler ipucu verir.
'This, such, therefore' gibi göndergeler bir önceki cümleye bağlanmalıdır. Gönderdiği şey paragrafta yoksa cümle akışı bozuyor demektir.
Destekleyici cümle ana fikri örnekler/açıklar; sapan cümle yeni ve ilgisiz bir konu açar. Karar için paragrafın odağını netleştirmek gerekir.
Paragrafta "One factor is..." ifadesinden sonra "Another factor is..." yapısı geliyorsa, bu iki cümlenin arasına giren ve sıralamayı bölen farklı bir fikir akışı bozar. → Sıralama bildiren kalıplar arasındaki mantıksal zincire dikkat edin.
In fact veya indeed bağlaçları kendinden önceki iddiayı pekiştirmek için kullanılır. Öncesinde pekiştirilecek bir düşünce bulunmuyorsa bu cümle akışı bozar. → Vurgu zarfları bir önceki fikri desteklemek zorundadır.
Specifically veya namely gibi açıklama zarfları içeren bir cümle, bir önceki cümledeki genel ifadeyi detaylandırmalıdır. Öncesinde açıklanacak muğlak bir kavram yoksa o cümle akış dışıdır. → Netleştirme zarflarından önceki cümlenin kapsayıcılığını kontrol edin.
Adım adım bir tarihsel sürecin anlatıldığı paragrafta, araya giren zamansız ve genel bir kavram tanımı cümle zincirini bozar. → Olay zinciri anlatılırken araya giren genel tanımlara dikkat edin.
Paragrafta sorulan retorik bir sorunun hemen ardından, o soruya cevap oluşturmayan veya soruyla ilişkisiz olan cümle akışı bozar. → Metin içi sorular kendinden sonra gelen cümleyle yanıtlanmalı ya da ilişkilendirilmelidir.
Bir deney veya üretim sürecinin aşamaları sırayla anlatılırken, ilk adımlardan hemen sonra nihai sonuca atlayan cümle akış dışıdır. → Süreç paragraflarında kronolojik ve mantıksal adım sırası korunmalıdır.
Such as veya including içeren bir cümle, bir önceki cümlede geçen genel kategorinin elemanlarını listelemelidir. Örnekler önceki cümlenin kapsamıyla örtüşmüyorsa cümle akışı bozar. → Örneklerin üst kategoriyle uyumunu mutlaka kontrol edin.
Sorunun çözüm yollarına odaklanan bir paragrafta, aniden sorunun maliyetine veya tarihsel kökenine geçen cümle akış bütünlüğünü bozar. → Paragraf çözüme odaklandıysa sorunun geçmişine dönen cümle akışı keser.
Paragraf boyunca bir konunun olumlu yönleri anlatılırken, herhangi bir zıtlık bağlacı kullanılmadan aniden olumsuz bir durumdan bahseden cümle akış dışıdır. → Fikir yönü değiştiğinde geçiş bağlacı yoksa o cümle akışı bozar.
Bir sorunun, örneğin global warming konusunun olumsuz etkilerini sıralayan bir paragrafta, aniden bu soruna yönelik çözüm önerilerinden bahseden tek bir cümle akışı bozar. Paragrafın odağının sorunun kendisi mi yoksa çözüm yolları mı olduğunu belirleyin.
Bir cümlede geçen they, these findings, the former gibi yapılar kendinden önceki cümlede açık bir karşılık bulmalıdır. Eğer dördüncü cümledeki zamir ikinci cümleye gönderme yapıyorsa, aradaki üçüncü cümle gereksizdir ve akışı bozmaktadır. Zamirlerin işaret ettiği sözcüğü bir önceki cümlede arayın.
Birinci cümle genel bir giriş yapıp ikinci cümleden itibaren asıl spesifik konuya geçilebilir. Bu durumda paragrafın odağı ikinci cümlede şekillendiği için birinci cümle akışı bozan cümle olabilir. İlk cümlenin paragrafın geri kalanıyla aynı odak noktasına sahip olup olmadığını sınavda test edin.
Nesnel ve akademik bir dille yazılmış bir paragrafta in my opinion veya I believe gibi öznel ve günlük dile ait ifadeler içeren bir cümle akışı bozar. Cümleler arasındaki nesnellik derecesini ve anlatım üslubunu kontrol edin.
Paragraf boyunca bir bilimsel süreç edilgen yapıyla anlatılırken araya etken yapıda kişisel bir eylemin girmesi anlam akışını bozar. → Nesnel süreç metinlerinde eylemin öznesinin aniden değişip değişmediği kontrol edilmelidir.
Bir cümlede also, in addition veya furthermore geçmesi o cümlenin doğru olduğunu garanti etmez; eklenen bilgi ana konuyla uyumsuzsa akışı bozar. → Ek bilgi bağlacının eklendiği cümlenin önündeki fikirle aynı kulvarda olup olmadığı incelenmelidir.
Instead veya on the contrary yapısını içeren bir cümle kendinden önce mutlaka reddedilen olumsuz bir ifadeye ihtiyaç duyar. → Öncesinde olumsuzluk eki veya negatif anlam bulunmayan yerlerde bu bağlaçlar akışı bozar.
Paragraf belirli bir şehre veya ülkeye odaklanmışken araya genel dünya çapında ya da başka bir bölgeden bahseden cümlenin girmesi akışı bozar. → Mekân sınırlandırması yapılan metinlerde coğrafi odağın dışına çıkan ifade aranmalıdır.
Bir kavram açıklandıktan sonra gelen cümlede For example veya For instance kullanılıyorsa verilen örnek tam olarak o kavramı yansıtmalıdır. → Örnek bağlacının hemen öncesindeki tanım veya iddia ile örtüşüp örtüşmediği kontrol edilmelidir.
Paragrafta ardışık cümleler aynı fikri farklı sözcüklerle ifade ederek ilerlerken bu zinciri kıran ilgisiz cümle akışı bozar. → Cümleler arasındaki anlam bağını koruyan anahtar kelimelerin ve eş anlamlılarının takibi yapılmalıdır.
Bir kişinin hayatını ve başarılarını sıralayan metinlerde eğitim veya gençlik yılları anlatılırken aniden son eserine veya ölümüne geçilmesi akışı bozar. → Biyografi paragrafında kişinin yaşam evrelerinin mantıksal sırasına dikkat edilmelidir.
Metin boyunca üçüncü şahıs gözüyle anlatım yapılırken tırnak içinde verilen bir uzman görüşü öncesine ve sonrasına doğrudan bağlanmalıdır. → Doğrudan alıntı içeren cümlenin metnin genel söylemiyle bağ kurup kurmadığı incelenmelidir.
Because of this veya due to this ile başlayan bir cümle kendinden önceki cümlenin sonuç değil sebep bildirmesini gerektirir. → Nedensellik yönü ters olan veya öncül bir sebep içermeyen cümleler akışı bozar.
Bir durumun nedenini açıklayan cümlenin ardından as a result veya therefore gibi bir sonuç ifadesinin gelmesi beklenirken araya giren ilgisiz bilgi bu zinciri kırar. Neden ve sonuç cümleleri arasına başka bir düşünce giremez. Mantıksal neden sonuç zincirini takip edin.
Paragraf genel olarak bir kavramın olumlu yönlerinden bahsediyorsa, örneğin advantages of remote work gibi durumlar işleniyorsa, aniden olumsuz bir detay sunan cümle anlam akışını bozar. Cümlelerin olumlu ya da olumsuz tutumunu mutlaka takip edin.
Bir nesne veya kavramın genel özelliklerini anlatan paragrafın arasına, o kavramın ne zaman icat edildiğini veya tarihsel sürecini anlatan bir cümle eklenmişse bu cümle akışı bozar. Genel tanım ile tarihsel kronolojiyi birbiriyle karıştırmayın.
Tarihsel bir olayı anlatan paragrafta first, then, later, in nineteen ninety, today gibi zaman bağlaçlarının sırası bozulamaz. Geçmişteki bir süreci anlatırken aniden günümüzden bahsedip tekrar geçmişe dönen cümle akış dışıdır. Zaman ifadelerinin kronolojik sırasına dikkat edin.
However, on the other hand, in contrast gibi zıtlık bağlaçları içeren bir cümle, öncesinde ifade edilen bir görüşe tam olarak zıt düşmelidir. Öncesinde karşılaştırılacak bir fikir yoksa bu bağlaçlı cümle çeldiricidir ve akışı bozar. Zıtlık bağlacının gerçekten neye zıt düştüğünü kontrol edin.
Paragraf genel olarak geniş bir gruptan bahsederken, örneğin mammals in general, araya tek bir türe odaklanan cümle girip ardından tekrar genel anlatıma dönülüyorsa o özel cümle akışı bozar. Paragraftaki konunun genel mi yoksa özel mi ele alındığını inceleyin.